કોલકાતા : કોલકાતા સ્થિત ઇડી એ શ્રી ગણેશ જ્વેલરી હાઉસ (ઇન્ડિયા) લિમિટેડ સાથે સંકળાયેલા ખૂબ જ પ્રસિદ્ધ બેંક છેતરપિંડીના કેસમાં મોટી કાર્યવાહી કરી છે. ઇડીની ટીમે પ્રત્યુષ કુમાર સુરેકાની ધરપકડ કરી છે. આ ધરપકડ  મની લોન્ડરિંગ એક્ટ ની કલમ 19(1) હેઠળ કરવામાં આવી છે. ઇડીએ  12 જુલાઈ, 2016ના રોજ સીબીઆઇ દ્વારા દાખલ કરાયેલી એફઆઇઆરના આધારે  તપાસ શરૂ કરી હતી. એફઆઇઆરમાં આરોપ મૂકવામાં આવ્યો છે કે શ્રી ગણેશ જ્વેલરી હાઉસ અને તેના પ્રમોટરોએ 25 બેંકોના કન્સોર્ટિયમ સાથે  રૂપિયા 2,672 કરોડની છેતરપિંડી કરી હતી.

બેંક લોન સોલાર પાવર પ્રોજેક્ટ્સમાં વાળવામાં આવી 

આ તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે વર્ષ  2011-12 દરમિયાન જ્વેલરી વ્યવસાય માટે લેવામાં આવેલી બેંક લોન સોલાર પાવર પ્રોજેક્ટ્સમાં વાળવામાં આવી હતી. આ નાણાં મેસર્સ એલેક્સ એસ્ટ્રલ પાવર પ્રા. લિ. અને તેની સંલગ્ન કંપનીઓ દ્વારા રોકાણ કરવામાં આવ્યા હતા. પ્રત્યુષ કુમાર સુરેકાને 24 એપ્રિલ, 2012 ના રોજ આ કંપનીના સંયુક્ત મેનેજિંગ ડિરેક્ટર તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા.

સંપત્તિનું સાચું મૂલ્ય છુપાવવા અને બેંકોને છેતરી 

ઇડીના જણાવ્યા અનુસાર, આશરે  રૂપિયા 400 કરોડના સૌર ઉર્જા પ્રોજેક્ટમાં, જેમાં  રૂપિયા 120 કરોડની ઇક્વિટી અને  રૂપિયા 280 કરોડનું બેંક ફાઇનાન્સ શામેલ હતું. આ રકમ છેતરપિંડીથી રૂપિયા 20 કરોડથી ઓછા ખર્ચે ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી હતી.આ ટ્રાન્સફર સુરેકા દ્વારા નિયંત્રિત કંપનીઓ દ્વારા બનાવટી રોકાણ કરારો દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું. આ વ્યવહાર એક સંબંધિત પક્ષનો સોદો હતો જેનો હેતુ સંપત્તિનું સાચું મૂલ્ય છુપાવવા અને બેંકોને છેતરવાનો હતો.

સૌર પ્રોજેક્ટના સંચાલન અને સંચાલનમાં સામેલ હતો

આ તપાસમાં એ પણ બહાર આવ્યું કે પ્રત્યુષ સુરેકા શરૂઆતથી જ આ સૌર પ્રોજેક્ટના સંચાલન અને સંચાલનમાં સામેલ હતો. તેની ઓછી વાસ્તવિક નેટવર્થ હોવા છતાં સેંકડો કરોડની સંપત્તિ પરિપત્ર વ્યવહારો, એન્ટ્રી ઓપરેટરો, નકલી દસ્તાવેજો અને જટિલ કોર્પોરેટ માળખા દ્વારા તેના નિયંત્રણમાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી હતી.

ડિજિટલ સહીઓનો દુરુપયોગ કર્યો 

જ્યારે ઇલેક્ટ્રોનિક પુરાવાઓ દર્શાવે છે કે કાગળ પર નકલી વેચાણ દર્શાવવા છતાં  SGJHILના પ્રમોટર નીલેશ પારેખ ગુનામાંથી મળેલી રકમનો ઉપયોગ કરીને ઘણા વર્ષો સુધી  સૌર સંપત્તિમાંથી રોકડ મેળવતા રહ્યા. આ કૃત્ય PMLA ની કલમ 3 હેઠળ મની લોન્ડરિંગના દાયરામાં આવે છે. ઇડીની તપાસમાં એ પણ બહાર આવ્યું કે પ્રત્યુષ સુરેકાએ નકલી બોર્ડ ઠરાવો તૈયાર કર્યા હતા. તેમજ  જૂની તારીખના કરારો કર્યા અને  ડિજિટલ સહીઓનો દુરુપયોગ કર્યો અને ડમી ડિરેક્ટરોની નિમણૂક કરીને ખોટા રેકોર્ડ બનાવ્યા હતા. 

થાઇલેન્ડ ભાગવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો 

ઇડીએ આ અંગે  પ્રત્યુષ સુરેકાની પૂછતાછ કરી હતી. પરતું તેમણે  તપાસમાં સહકાર આપ્યો ન હતો અને વિદેશ ભાગી જવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. 5 જાન્યુઆરી, 2026 ના રોજ, થાઇલેન્ડ મુસાફરી કરવાનો પ્રયાસ કરતી વખતે લુકઆઉટ નોટિસ ના આધારે તેને કોલકાતા એરપોર્ટ પર અટકાવવામાં આવ્યા હતા. તેમજ  પુરાવા સાથે છેડછાડ, સાક્ષીઓને પ્રભાવિત કરવા, ફરાર થવાની શક્યતા અને ગુનાની રકમની સતત લોન્ડરિંગના જોખમને ધ્યાનમાં રાખીને તેની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી.