નવી દિલ્હી: રાષ્ટ્રીય રાજધાની દિલ્હી અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં વાયુ પ્રદૂષણે ફરી એકવાર માઝા મૂકી છે. હવાની ગુણવત્તા અત્યંત જોખમી સ્તરે પહોંચતા 'વાયુ ગુણવત્તા વ્યવસ્થાપન પંચ' (CAQM) દ્વારા તાત્કાલિક અસરથી GRAP-4 (ગ્રેડેડ રિસ્પોન્સ એક્શન પ્લાન) લાગુ કરી દેવામાં આવ્યો છે. શનિવારે સાંજે દિલ્હીનો એર ક્વોલિટી ઇન્ડેક્સ (AQI) 428 નોંધાયો હતો, જે માનવ સ્વાસ્થ્ય માટે ગંભીર ખતરો દર્શાવે છે. આ અતિ ગંભીર પરિસ્થિતિને પહોંચી વળવા માટે તંત્રે કડક નિયમો અમલી બનાવ્યા છે.
GRAP-4 હેઠળ દિલ્હીમાં તમામ પ્રકારના બાંધકામ અને તોડી પાડવાની પ્રવૃત્તિઓ પર સંપૂર્ણ રોક લગાવી દેવામાં આવી છે. બાંધકામની ધૂળ પ્રદૂષણમાં મોટો વધારો કરતી હોવાથી આ નિર્ણય લેવાયો છે. આ ઉપરાંત, રાજધાનીમાં ભારે ટ્રકોના પ્રવેશ પર પણ પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે. માત્ર આવશ્યક સેવાઓ સાથે જોડાયેલા વાહનોને જ મર્યાદિત મંજૂરી આપવામાં આવશે. વાહનોમાંથી નીકળતો ધુમાડો ઘટાડવા માટે આ એક મહત્વનું પગલું ગણવામાં આવી રહ્યું છે.
પ્રદૂષણની સૌથી વધુ અસર બાળકો પર ન થાય તે હેતુથી દિલ્હીની તમામ શાળાઓને હવે 'હાઇબ્રિડ મોડ'માં ચલાવવાની સૂચના આપવામાં આવી છે. આ વ્યવસ્થા અંતર્ગત વિદ્યાર્થીઓ ઓનલાઇન અને ઓફલાઇન બંને માધ્યમથી અભ્યાસ કરી શકશે. સરકારનો ઉદ્દેશ્ય છે કે બાળકોએ આ ઝેરી હવામાં બહાર ન નીકળવું પડે અને તેઓ શ્વાસ સંબંધી ગંભીર બીમારીઓથી સુરક્ષિત રહે. વાલીઓને પણ બિનજરૂરી રીતે બાળકોને બહાર ન મોકલવા અપીલ કરવામાં આવી છે.
તંત્ર દ્વારા સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી છે કે જ્યાં સુધી હવાની ગુણવત્તામાં સુધારો નહીં થાય ત્યાં સુધી આ કડક નિયમો ચાલુ રહેશે. વહીવટીતંત્રે લોકોને ઘરની બહાર નીકળતી વખતે માસ્ક પહેરવા અને પ્રદૂષણ વધારતી પ્રવૃત્તિઓથી દૂર રહેવા જણાવ્યું છે. દર વર્ષે શિયાળામાં દિલ્હી માટે પ્રદૂષણ એક વિકરાળ સમસ્યા બની જાય છે, પરંતુ આ વર્ષે સ્થિતિ એટલી ગંભીર છે કે સરકારને અંતિમ તબક્કાના પ્રોટોકોલ એટલે કે GRAP-4 નો સહારો લેવો પડ્યો છે.
